Liść mniszka lekarskiego

Taraxacum officinale / Mlecz Mniszek lekarski

Dmuchawiec, czyli dmuchawiec lekarski (łac. Taraxacum officinale), stanowi nieodłączny element czeskiego krajobrazu. W miesiącach wiosennych rozjaśnia łąki i inne tereny trawiaste swoimi rzucającymi się w oczy kwiatostanami o intensywnie żółtych kwiatach, które następnie zastępują nasiona z charakterystycznym białym puchem przypominającym spadochron.

Chociaż mniszek lekarski jest uważany za pospolity chwast, jest to również ważna roślina lecznicza. Zbiera się głównie jego korzeń, ale właściwości lecznicze mają również kwiaty i liście. Zioło to przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania układu pokarmowego, działa jako prebiotyk, a jednocześnie wspomaga wydalanie i oczyszczanie organizmu. Pomaga zachować zdrową wątrobę i żołądek oraz utrzymuje prawidłowe funkcjonowanie układu moczowego. Przy dawce powyżej 40 mg działa ponadto jako przeciwutleniacz, chroniąc komórki przed stresem oksydacyjnym. Co więcej, wpływa na metabolizm lipidów, a konkretnie na prawidłowy poziom cholesterolu we krwi.

Substancje czynne

substancje gorzkie: laktopikrynę, taraxacynę i taraxasterynę, garbniki, inulinę (jesienią nawet do 40%, ale wiosną tylko około 2%), triterpeny: taraxasterol i taraxerol, cholinę, garbniki, inozyt, sterole, aminokwasy, żywice, olejki eteryczne, kauczuk (do 25%), fitoncydy oraz substancje mineralne (zwłaszcza miedź, potas i mangan), w młodych liściach znajduje się dodatkowo znaczna ilość witaminy C i kwasu krzemowego, w kwiatach występują flawonoidy, karotenoidy, olejki eteryczne itp. Zawartość inuliny jest największa jesienią, a zawartość taraxacyny w lipcu i wrześniu.

Występowanie

Dmuchawiec lekarski można spotkać niemal wszędzie – od miejskich parków po górskie łąki – na skrajach dróg i pól, w ogrodach, na granicach działek oraz na wysypiskach.

Nazwy ludowe

Ta roślina znana jest również pod nazwami: wężowe mleczko, herba urinaria, gęsia łza, kačenec, kačinec, kašinec, łysina kapłańska, lampioniki, lampiony, liść pampuliškový, ząb lwa, mająček, mlecz, mlíč, mleczak, mlecz, mleczak, mleczny liść, mleczny liść, głowa mnicha, odwanczyk, pampaliśek, pampališka, pampelíček, pampelík, pampeliśek, pamprlice, pampuliška, pampuška, plečka pospolita, pleska, pleška, pléška, počůránek, ząb psia, pumpelice, mniszek lekarski, mniszek lekarski, smetaník lub smetanka pospolita.